دانستنی های جالب و عجیب قشم
- تحریریه آریوپرواز
- 1405/4/5
جزیره قشم، بهواسطه فرهنگ خاص و آداب و رسوم کهن خود، جایگاه ویژهای در ایران دارد. سنتهای مردم قشم ریشه در تاریخ، باورهای دینی، آیینهای شفاهی و پیوند نزدیک مردم با طبیعت دارد.
قشم تنها یک مقصد گردشگری با سواحل زیبا و طبیعت شگفتانگیز نیست؛ این جزیره دنیایی از آداب، رسوم و قوانین نانوشتهای را در خود جای داده است که ریشه در فرهنگ بومی و سبک زندگی مردم محلی دارد. بسیاری از این سنتها برای گردشگران جالب، متفاوت و حتی گاهی عجیب به نظر میرسند و همین موضوع تجربه سفر به قشم را خاصتر میکند.
آشنایی با سنتها و باورهای محلی قشم به شما کمک میکند درک بهتری از فرهنگ این جزیره داشته باشید و سفر خود را عمیقتر و متفاوتتر تجربه کنید. در این مقاله همراه ما باشید تا با قوانین جالب، سنتها و آداب و رسوم مردم قشم آشنا شوید.
فهرست مطلب
- ۱. اعتقاد مردم به حضور ارواح در کوهها و غارها
- ۲. برگزاری آیین زار برای رهایی از ارواح خبیثه
- ۳. تامین جهیزیه برعهده داماد
- ۴. برگزاری مراسم قبله دعا برای باریدن باران
- ۵. پنهان ماندن عروس در شب حنابندان
- ۶. زنبیل گردانی برای سریع راه افتادن کودک
۱. اعتقاد مردم به حضور ارواح در کوهها و غارها
در فرهنگ عامه مردم جزیره قشم، کوهها، غارها و مکانهای دورافتاده محل زندگی جنها و ارواح دانسته میشوند. این باور ریشه در اسطورهها، قصههای شفاهی و ترسهای کهن دارد که نسل به نسل منتقل شده است. این باور کهن، ریشه در اسطورهها و قصههای شفاهی دارد. به همین دلیل، مردم از ورود بیاجازه به برخی مناطق، بهویژه در شب، پرهیز میکنند و برای محافظت، ذکرهایی میخوانند.
سفر خود به قشم را با خدمات زیر تکمیل کنید:
۲. برگزاری آیین زار برای رهایی از ارواح خبیثه

آیین زار یکی از مراسمهای سنتی و درمانی مردم جزیره قشم است که برای رهایی از ارواح خبیثه یا انرژیهای منفی برگزار میشود. در باور محلی، برخی بیماریهای روانتنی یا اختلالات رفتاری، ناشی از تسخیر فرد توسط ارواح ناپاک یا بادهای نامرئی هستند. در این مراسم، با نوای موسیقی خاص، حرکات موزون و ذکرهای خاص، تلاش میشود روح تسخیرکننده از بدن فرد خارج شود. آیین زار عمدتاً در جمعهای زنانه و فضای بسته برگزار میشود و شخصی بهنام «بابا زار» یا «ماما زار» هدایت آن را برعهده دارد.
پیشنهاد میکنیم برای کسب اطلاعات بیشتر درباره نکات کاربردی سفر به قشم مطلب راهنمای سفر به قشم را بخوانید.
۳. تامین جهیزیه برعهده داماد
در سنت ازدواج مردم جزیره قشم، تامین بخشی از هزینههای جهیزیه برعهده داماد است. این رسم، برخلاف عرف بسیاری از مناطق ایران است و نشانهای از مسئولیتپذیری مرد در زندگی مشترک بهشمار میرود.
۴. برگزاری مراسم قبله دعا برای باریدن باران

در روزهای بی باران و هنگام خشکسالی، مردم جزیره قشم با برگزاری مراسمی سنتی بهنام «قبله دعا» از خدا طلب باران میکنند. این مراسم با روزهداری، قرائت قرآن، پخت غذا برای نیازمندان و نذر غذاهایی مانند خرما، برنج و گوشت در پای درخت کُنار برگزار میشود. مردم باور دارند که درخت کنار مقدس و واسطه استجابت دعا است.
۵. پنهان ماندن عروس در شب حنابندان
در مراسم حنابندان که معمولا یک شب پیش از عروسی برگزار میشود، عروس از دید داماد پنهان میماند. او لباسی سبز بر تن دارد که نماد امید، باروری و خوشبختی است. این شب، با خواندن شعر، اجرای موسیقی محلی، حنا گذاشتن بر دست و پای عروس و شادی زنانه همراه است.
۶. زنبیل گردانی برای سریع راه افتادن کودک
اگر کودکی تا سن حدود دو سالگی راه نرود، خانوادهها در قشم مراسمی بهنام «زنبیلگردانی» برای او برگزار میکنند. در این مراسم، کودک را در زنبیلی از برگ درخت خرما میگذارند و آن را خانهبهخانه میگردانند. هر خانواده هدیهای در زنبیل میگذارد و دعایی برای کودک میخواند. آیین زار یکی از رسوم کهن جزیره قشم است که با هدف دور کردن ارواح خبیث و انرژیهای منفی از بدن فرد برگزار میشود. مراسم قبله دعا یکی از آیینهای سنتی مردم قشم برای طلب باران است. در این مراسم، با روزهداری، پخت غذا برای نیازمندان و ریختن غذا کنار درخت کنار، مردم از خداوند طلب بارش رحمت الهی میکنند. در مراسم حنابندان قشم، عروس لباسی سبز رنگ میپوشد که نماد خوشبختی و برکت است. او تا روز عروسی از دید داماد پنهان میماند تا حضورش در شب عروسی جلوهای خاص و نمادین داشته باشد. اگر کودکی در قشم تا سن دو سالگی نتواند راه برود، خانوادهاش مراسم زنبیلگردانی را برایش برگزار میکنند. بله مردم قشم به حضور ارواح در کوهها، غارها و مکانهای دورافتاده باور دارند.پرسشهای متداول
آیین زار در جزیره قشم چیست؟
مراسم قبله دعا در قشم چگونه برگزار میشود؟
مراسم حنابندان در قشم چگونه برگزار میشود؟
مراسم زنبیلگردانی در قشم چیست؟
آیا مردم به قشم به وجود ارواح باور دارند؟
دیدگاه ها